آخرین‌ها

آبان و آذر؛ ماه‌های خون و خیزش و ایستادگی

به یاد جاویدنامان؛ نسلی که در برابر ظلم و سرکوب تسلیم نشد

در تاریخ جمهوری اسلامی، ماه هاى آبان و آذر با خیزش‌های مردمی، اعتراضات خیابانی و کشتار معترضان پیوند خورده‌اند. از اعتراضات دانشجویی سال ۱۳۸۱ در واکنش به حکم اعدام هاشم آغاجری، تا جنبش سبز در سال ۱۳۸۸، آبان خونین ۱۳۹۸ و خیزش‌های سال‌های ۱۴۰۰ و ۱۴۰۱، مردم ایران بارها به خیابان آمده‌اند و خواستار تغییر وضع موجود و پایان دادن به جمهورى نحس اسلامى شده‌اند.

آبان ۱۳۹۸، در پی افزایش ناگهانی بهای بنزین، اعتراضاتی در بیش از صد شهر شکل گرفت. حکومت با قطع اینترنت و شلیک مستقیم به معترضان پاسخ داد. صدها نفر کشته شدند و سازمان عفو بین‌الملل دست‌کم ۳۰۴ مورد مرگ را مستند کرد.

دو سال بعد، کشاورزان اصفهان و مردم معترض به خشک‌شدن زاینده‌رود به خیابان آمدند. در آبان ۱۴۰۱ نیز خیزش «زن، زندگی، آزادی» با یاد مهسا امینی و جان‌باختگان آبان ۹۸، بار دیگر شهرهای ایران را به صحنه اعتراض تبدیل کرد. سرکوب خونين در اکثر شهرهاى کوچک و بزرگ ايران از بلوچستان تا کردستان و آذربايجان و از خراسان تا خوزستان و گيلان و مازندران و شيراز و اصفهان و تهران از جمله وقایع خونین آن روزها بود.

در آن خیزش، کودکان و نوجوانان نیز قربانی خشونت حکومتی شدند. بر اساس گزارش دیده‌بان حقوق بشر، دست‌کم ۶۸ کودک جان باختند. کیان پیرفلک ۹ ساله، نیکا شاکرمی و سارینا اسماعیل‌زاده، هر دو ۱۶ ساله، و ابوالفضل آدینه‌زاده ۱۷ ساله، تنها چند نام از این فهرست دردناک‌اند.

آذر همان سال، اعتصاب‌ها و اعتراضات دانشجویی ادامه یافت. حکومت با اعدام محسن شکاری و مجیدرضا رهنورد، دو جوان معترض، بار دیگر کوشید با ایجاد وحشت، صدای اعتراض را خاموش کند.

اما تاریخ اعتراضات مردم ایران به آبان و آذر محدود نماند. قیام ملى دی‌ماه ۱۴۰۴، با حضور ميليونى مردم در خيابانها بزرگترين خيزش مردم و خونین‌ترین فصل‌های تاریخ معاصر ایران را رقم زد. سرکوب روزهای ۱۸ و ۱۹ دی، با کشتاری گسترده همراه شد که ابعاد واقعی آن هنوز روشن نیست. در حالی که گزارش‌های اولیه از هزاران کشته حکایت داشتند، گزارش به‌روزشده شبکه مستندسازی و تحلیل قربانیان ایران (ICDAN) در تیرماه ۱۴۰۵، بر پایه داده‌های گردآوری‌شده تا ۱۵ ژوئن، شمار مرگ‌های مرتبط با اعتراضات را حدود ۵۴ هزار و ۲۰۰ نفر برآورد کرده است. این رقم یک برآورد مستند از سوی این شبکه است، نه آمار قطعی و نهایی یک مرجع ملی؛ اما به‌روشنی نشان‌دهنده ابعاد فاجعه‌ای است که از آن با تعبیر «هولوکاست ملی» یاد می‌کنند.

با نزدیک‌شدن سالگرد قیام دی‌ماه، اعتراضات تازه در شهرهای ایران نشان می‌دهد که نارضایتی عمومی همچنان زنده است. تجمع روز ۲۶ آبان در آبدانان، پس از جان‌باختن ۱۳ کارگر و مهندس در حادثه واژگونی اتوبوس، با سردادن شعارهای ملى و ضدحکومتی همراه شد و به گزارش نهادهای حقوق بشری، بازداشت شماری از شهروندان را در پی داشت. این رویداد را نمی‌توان به‌تنهایی نشانه تداوم سازمان‌یافته قیام دی‌ماه دانست، اما بار دیگر نشان داد و ثابت کرد که اين قيام تمام نشده و مانند آتش زير خاکستر تا پايان حکومت نکبت ملاها ادامه خواهد يافت.

آبان، آذر و دی، هر یک با ياد هزاران جاويدنام اين فرزندان زيبا و شجاع ايران آمیخته‌اند که دیگر در میان ما نیستند؛ از ندا آقاسلطان تا مهسا امینی، کیان پیرفلک، نیکا شاکرمی و سارینا اسماعیل‌زاده تا محسن شکاری و مجیدرضا رهنورد و هزاران جان‌باخته گمنام دیگر.

این نام‌ها بخشی از حافظه تاریخی ایران‌ بوده و هيچگاه و با هيچ ترفند و دسيسه اى چه از سوى رژيم ملاها و طرفداران ريز و درشت آنان در ايران و در خارج از کشور فراموش نخواهند شد. ياد آنان به معناى ادامه مبارزه و اتحاد تا پيروزئ و رهاىى ملت دلير و قهرمان از چنگال حکومت اسلامى اشغالگر مى باشد.

پاينده ايران – پيروز باد ملت ايران
سينماى آزاد

۱۸ نوامبر ۲۰۲۶