«Dreams» از آن فیلم‌هایی نیست که منتقدان درباره‌اش به یک نظر مشترک رسیده باشند. فیلم میشل فرانکو هم تحسین شده و هم با انتقادهای جدی روبه‌رو شده است. در Metacritic امتیاز ۶۱ از ۱۰۰ و در Rotten Tomatoes امتیاز ۵۲ درصد را به دست آورده؛ اعدادی که بیش از یک موفقیت انتقادی قطعی، از فیلمی بحث‌برانگیز خبر می‌دهند.
موضوع اصلی فيلم در باره رابطه‌ای پنهانی میان یک زن ثروتمند آمریکایی و رقصنده‌ای مکزیکی مى باشد که برای رسیدن به آینده‌ای بهتر به‌طور غیرقانونی وارد آمریکا می‌شود؛ رابطه‌ای که نابرابری اجتماعی، مهاجرت و مناسبات قدرت را آشکار می‌کند.
نقطهٔ قوت اول: بازی‌ها
اگر «Dreams» جایی بیش از همه موفق باشد، احتمالاً در بازی‌هایش است. Variety از تنش بالای میان دو شخصیت اصلی می‌گوید و The Film Stage نیز بازی‌های مرکزی را از نقاط قوت فیلم می‌داند. The Hollywood Reporter به رویکرد کنترل‌شدهٔ فرانکو اشاره می‌کند؛ دوربینی که کمتر توضیح می‌دهد و بیشتر تماشا می‌کند.
جسیکا چستین در نقش جنیفر مهم‌ترین تکیه‌گاه فیلم است. او زنی را بازی می‌کند که می‌تواند همزمان جذاب، سخاوتمند و آزاردهنده باشد؛ کسی که تصور می‌کند کمک کردن به دیگری، به‌طور خودکار او را در جایگاه اخلاقی برتر قرار می‌دهد.
چستین این تناقض را با بازی اغراق‌شده نمایش نمی‌دهد. بسیاری از رفتارهای جنیفر در ظاهر عادی‌اند و همین عادی بودن، آنها را ناراحت‌کننده‌تر می‌کند.
آیزاک هرناندز؛ بازیگری که فیلمنامه همیشه به کمکش نمی‌آید
حضور آیزاک هرناندز یکی از انتخاب‌های متفاوت فیلم است. رقص در «Dreams» فقط بخشی از داستان نیست؛ به زبان بدن شخصیت فرناندو تبدیل می‌شود. IndieWire نیز بازی او را از عناصر قابل توجه فیلم دانسته است.
اما اینجا یک مشکل اساسی وجود دارد: فرناندو همیشه به اندازهٔ جنیفر شخصیت ندارد. او قرار است هم یک عاشق جوان باشد، هم یک مهاجر، هم هنرمندی که در ساختار اجتماعی آمریکا جایگاه پایین‌تری دارد. فیلم گاهی آن‌قدر روی این موقعیت‌ها تأکید می‌کند که خود شخصیت عقب می‌نشیند.
این همان نقطه‌ای است که نقد RogerEbert.com اهمیت پیدا می‌کند. برای Brian Tallerico، مشکل فیلم این است که جنیفر و فرناندو در بعضی لحظات بیشتر شبیه ایده‌هایی دربارهٔ دو شخصیت‌اند تا خودِ دو شخصیت.
عاشقانه‌ای که خیلی زود به مسئلهٔ قدرت تبدیل می‌شود
«Dreams» در ظاهر دربارهٔ رابطهٔ جنیفر و فرناندو است، اما علاقهٔ فیلم به خود رابطه کمتر از علاقه‌اش به مناسبات قدرت میان این دو نفر است.
جنیفر پول، امنیت و موقعیت اجتماعی دارد. فرناندو برای رسیدن به آینده‌ای بهتر به فرصت‌هایی نیاز دارد که جنیفر می‌تواند در اختیارش بگذارد. بنابراین حتی زمانی که رابطه رنگ‌وبوی عاشقانه دارد، مسئلهٔ اصلی فیلم این است: چه کسی در این رابطه واقعاً اختیار دارد؟
این بخش از فیلم مورد توجه منتقدان قرار گرفته است. Alliance of Women Film Journalists رابطهٔ آنها را نمونه‌ای از نوعی «بی‌رحمی خیرخواهانه» می‌داند؛ جایی که سخاوت ظاهری می‌تواند شکل دیگری از سلطه باشد.
The Guardian نیز فیلم را روایتی سرد و بدبینانه از وسواس اروتیک و مناسبات طبقهٔ مرفه می‌خواند.
مشکل اما اینجاست که مضمون گاهی آن‌قدر پررنگ می‌شود که شخصیت‌ها را تحت‌الشعاع قرار می‌دهد. فیلم می‌خواهد دربارهٔ عشق، مهاجرت، ثروت و امتیاز اجتماعی حرف بزند؛ اما هرچه تعداد این ایده‌ها بیشتر می‌شود، فرصت کمتری برای نفس کشیدن خود رابطه باقی می‌ماند.
سردی فیلم؛ امضای فرانکو یا فاصله از تماشاگر؟
میشل فرانکو فیلم را با همان خونسردی آشنای سینمایش ساخته است. خبری از موسیقی احساساتی یا توضیح‌های روان‌شناختی طولانی نیست. دوربین اغلب فقط می‌ایستد و نگاه می‌کند.
برای بعضی منتقدان، همین ویژگی یکی از امتیازهای فیلم است. Screen Daily از سخت‌گیری فرانکو و حذف عناصر زائد روایی تمجید کرده و معتقد است این انتخاب، تأثیر پایان را بیشتر می‌کند.
اما این سبک یک هزینه هم دارد: فاصلهٔ عاطفی.
RogerEbert.com معتقد است فیلم در ایجاد ارتباط عمیق با شخصیت‌ها موفق نمی‌شود. این انتقاد را نمی‌توان صرفاً به سلیقهٔ شخصی منتقد نسبت داد؛ چون مسئله مستقیماً به انتخاب فرمی فرانکو مربوط است. او عمداً نمی‌خواهد تماشاگر را با موسیقی یا مونولوگ‌های احساسی به شخصیت‌ها نزدیک کند.
نتیجه برای برخی تماشاگران، پیچیدگی است و برای برخی دیگر، بی‌تفاوتی.
صحنه‌های جنسی؛ صریح، اما نه لزوماً اروتیک
صحنه‌های جنسی فیلم نیز از موارد بحث‌برانگیز بوده‌اند. Associated Press از شدت این صحنه‌ها نوشته، در حالی که Mick LaSalle در San Francisco Chronicle میان صراحت و اروتیسم تفاوت می‌گذارد. از نظر او، نگاه سرد دوربین باعث می‌شود این صحنه‌ها بیشتر ناراحت‌کننده و تحلیلی باشند تا صرفاً تحریک‌کننده.
این انتخاب با منطق فیلم هماهنگ است. رابطهٔ جنسی در «Dreams» قرار نیست فقط جذابیت ایجاد کند؛ بخشی از مناسبات قدرت میان دو شخصیت را آشکار می‌کند.
با این حال، هرچه فیلم از نظر جنسی صریح‌تر می‌شود، ضعف احتمالی شخصیت‌پردازی هم بیشتر به چشم می‌آید. اگر تماشاگر هنوز شناخت کافی از شخصیت‌ها نداشته باشد، شدت این صحنه‌ها ممکن است بیشتر از آنکه به درام عمق بدهد، صرفاً شوک ایجاد کند.
پایان؛ جایی که فیلم ریسک می‌کند
در بخش پایانی، «Dreams» از خونسردی ابتدایی فاصله می‌گیرد و به سمت تنش و خشونت می‌رود. The Guardian بعضی از پیچش‌های پایانی را شوکه‌کننده اما تا حدی قابل پیش‌بینی دانسته است.
برای بخشی از منتقدان، این تغییر لحن نقطهٔ اوج فیلم است؛ برای برخی دیگر، فیلم در پایان بیش از اندازه روی دکمهٔ درام فشار می‌دهد.
این اختلاف مهم است، چون «Dreams» در بخش عمدهٔ مسیرش به ابهام تکیه می‌کند. بنابراین وقتی پایان پاسخ‌های روشن‌تر و واکنش‌های شدیدتر ارائه می‌دهد، ممکن است برای بعضی تماشاگران نتیجه‌گیری منطقی داستان باشد و برای بعضی دیگر، خروج از همان ظرافتی که فیلم در ابتدا ساخته بود.
در کل منتقدان در یک نکته تقریباً هم‌نظرند: «Dreams» فیلمی است که بحث ایجاد می‌کند، اما دربارهٔ کیفیت این بحث اختلاف دارند.
یک گروه، بازی‌ها، کنترل فرمی فرانکو و نگاه سیاسی فیلم به رابطهٔ عشق و قدرت را برجسته کرده‌اند. گروهی دیگر معتقدند فیلمنامه به اندازهٔ جاه‌طلبی مضمونی‌اش شخصیت نمی‌سازد و در بعضی لحظات، آدم‌ها را به حامل ایده‌های اجتماعی تبدیل می‌کند.
«Dreams» بیشتر از آنکه بخواهد تماشاگر را عاشق شخصیت‌هایش کند، می‌خواهد او را نسبت به رابطه‌شان مشکوک کند. موفقیت یا شکست فیلم هم تا حد زیادی به این بستگی دارد که این فاصلهٔ عمدی را نقطهٔ قوت بدانیم یا مانعی برای همدلی.
مشخصات فیلم
- نام فیلم: Dreams – رؤیاها
- سال تولید: ۲۰۲۵
- کارگردان و نویسنده: میشل فرانکو (Michel Franco)
- کشورهای تولیدکننده: مکزیک و ایالات متحدهٔ آمریکا
- ژانر: درام، عاشقانه، تریلر روان‌شناختی
- مدت زمان: حدود ۹۸ دقیقه
- زبان: انگلیسی و اسپانیایی
- بازیگران اصلی:
- جسیکا چستین (Jessica Chastain) در نقش جنیفر مک‌کارتی
- آیزاک هرناندز (Isaac Hernández) در نقش فرناندو رودریگز
- روپرت فرند (Rupert Friend) در نقش جیک مک‌کارتی
- مارشال بل (Marshall Bell)
- مرسدس هرناندز (Mercedes Hernández)
- الیخیو ملندز (Eligio Meléndez)
- مدیر فیلم‌برداری: ایو کِیپ (Yves Cape)
- تدوین: اسکار فیگوئروآ خارا (Óscar Figueroa Jara) و میشل فرانکو
- تهیه‌کنندگان: میشل فرانکو، ارندیرا نونیز لاریوس و الکساندر رودنیانسکی
- نخستین نمایش جهانی: جشنوارهٔ بین‌المللی فیلم برلین، فوریهٔ ۲۰۲۵؛ بخش مسابقهٔ اصلی
آخرین دیدگاه‌ها